در دانشگاه علوم پزشکی تهران؛
آغاز به کار کارگروههای پژوهشی سلامت؛ تبدیل دادههای پایش به شواهد و راهکارهای سیاستی
نشست تقدیر از دانشجویان همکار در طرح پایش سلامت و افتتاحیه کارگروههای پژوهشی دانشجویی با حضور معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی تهران، رئیس گروه پایش و پژوهش معاونت و دانشجویان فعال در تیم پایش سلامت دانشگاه و کارشناسان این معاونت، در سالن شورای معاونت فرهنگی و دانشجویی دانشگاه برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی معاونت فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی تهران، این نشست با هدف ارتقای کیفیت خدمات سلامت دانشجویی، بهرهگیری از ظرفیت علمی دانشجویان و شکلدهی به یک مدل پژوهشِ مبتنی بر دادههای واقعی در محیط دانشگاه برگزار شد؛ مدلی که در آن «پایش سلامت» صرفا یک اقدام اجرایی تلقی نمیشود، بلکه به عنوان یک زیرساخت برای تصمیمسازی، سیاستگذاری و مداخله هدفمند در حوزه رفاه و سلامت دانشجویان توسعه مییابد.
تأکید معاون فرهنگی و دانشجویی بر ارزش راهبردی پایش سلامت
در این مراسم، دکتر محمد حسین پورغریب معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه، ضمن قدردانی از تلاش تیم اجرایی طرح پایش سلامت و دانشجویان همکار، بر جایگاه راهبردی این طرح در ارتقای حکمرانی سلامت در دانشگاه تأکید کرد و گفت: «پایش سلامت، یکی از حلقههای کلیدی و کمتر دیدهشده نظام سلامت در محیط دانشگاهی بود که خوشبختانه با همت گروه پایش و پژوهش معاونت فرهنگی و دانشجویی دانشگاه و همراهی دانشجویان، به شکل جدی محقق شد. اکنون دادههای پایش، یک سرمایه ارزشمند و قابل اتکا برای دانشگاه است؛ سرمایهای که میتواند مبنای تصمیمگیریهای هوشمندانه و تغییرات ساختاری در حوزه سلامت و رفاه دانشجویان قرار گیرد.
اعتقاد ما بر این است که پایش مستمر سلامت، نهایتاً به ارتقا و افزایش سطح سلامت در بدنه دانشگاه منجر خواهد شد. اما چشمانداز ما فراتر از مرزهای دانشگاهی است؛ ما بهدنبال آن هستیم که با تحلیل دقیق این دادهها، به یک مستندسازی علمی در تراز جهانی دست یابیم. این طرح نهتنها کیفیت زندگی دانشجویان ما را بهبود میبخشد، بلکه شواهد و یافتههای حاصل از آن میتواند به عنوان یک مرجع علمی بینالمللی برای ارتقای سلامت در جوامع دانشگاهی سراسر جهان مورد بهرهبرداری قرار گیرد.»
وی همچنین افزود: «هدف ما صرفاً جمعآوری داده نیست؛ هدف، تبدیل این دادهها به شواهد و سپس تبدیل شواهد به اقدام است؛ بهگونهای که خروجی کار، هم به بهبود واقعی کیفیت زندگی دانشجویان منجر شود و هم با تولید دانش و مستندات تخصصی، جایگاه علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران را در سطح بینالمللی تثبیت کند.»
از اجرای عملیاتی تا تولید دانش: مأموریت کارگروههای پژوهشی
در ادامه نشست، دکتر آزاده صبحخیز رئیس گروه پایش و پژوهش معاونت فرهنگی و دانشجویی، ضمن تبیین رویکرد علمی کارگروهها و تشریح نقشه راه اجرایی آنها، اظهار کرد: «پایش سلامت دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران طیف وسیعی از دادههای سلامت جسمانی، سلامت روان، سبک زندگی، فعالیت بدنی و ناهنجاریهای اسکلتیـعضلانی را دربرمیگیرد. مأموریت ما در گام جدید این است که این دادهها، با رعایت اصول محرمانگی و اخلاق پژوهش، به شکل ساختاریافته وارد چرخه تحلیل، تولید دانش و ارائه راهکارهای قابل اجرا شود.»
دکتر صبحخیز افزود: «برای این منظور، چهار کارگروه تخصصی طراحی و راهاندازی شده است تا دانشجویان علاقهمند و توانمند، در یک چارچوب منظم و هدفمند از مرحله پاکسازی داده، طراحی سؤال پژوهشی، تحلیل آماری و مدلسازی تا نگارش علمی و انتشار نتایج مشارکت کنند. خروجی این فرایند، هم گزارش علمی خواهد بود و هم بستههای پیشنهادی سیاستی و اجرایی برای ارتقای خدمات سلامت دانشجویی.»
معرفی کارگروهها: چهار بازوی تخصصی برای تحلیل و اقدام
کارگروههای پژوهشی دانشجویی سلامت دانشگاه، با عناوین زیر آغاز به کار کردند:
1) کارگروه سلامت جسمانی و متابولیک | «ویتالتک (VitalTech)» تمرکز بر شاخصهای سلامت عمومی و متابولیک (از جمله تغذیه، آزمایشهای مرتبط، سوابق بیماری و سایر مؤلفههای سلامت جسمانی) و استخراج الگوهای نیازمند مداخله.
2) کارگروه سلامت اسکلتیـعضلانی و فعالیت بدنی | «داینامیکلب (Dynamic Lab)» تمرکز بر فعالیت بدنی، معاینات مرتبط با پزشکی ورزشی، ناهنجاریهای قامتی و شکایات شایع مانند کمردرد و گردندرد و ارائه راهکارهای پیشگیرانه و اصلاحی.
3) کارگروه سلامت روان و سبک زندگی | «سایکومیند (PsychoMind)» تمرکز بر سلامت روان، کیفیت خواب و سبک زندگی و بررسی ارتباط عوامل روانشناختی با پیامدهای آموزشی و رفاهی؛ با هدف شناسایی گروههای در معرض خطر و طراحی مداخلات زودهنگام.
4) کارگروه متدولوژی و بیوانفورماتیک | «دیتاماین (DataMine)» به عنوان بازوی فنی و پشتیبان علمی، مسئولیت استانداردسازی، پاکسازی، یکپارچهسازی، مستندسازی و تحلیلهای پیشرفته داده (از جمله تحلیل آماری، دادهکاوی و بصریسازی) را برای سایر کارگروهها بر عهده دارد.
چارچوب حکمرانی علمی: لیدرها، منتورها و پیگیری مستند
دکتر صبحخیز با اشاره به سازماندهی اجرایی و علمی کارگروهها بیان کرد: «لیدرهای هر کارگروه مشخص شدهاند و سازوکار پیگیری فعالیتها بهصورت مستند، مرحلهبندیشده و دورهای تعریف شده است. همچنین پیشبینی میشود جلسات حضوری منظم با حضور معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه، منتور/عضو هیأت علمی هر کارگروه، لیدر و اعضا برگزار شود تا مسیر کار از نظر علمی و اجرایی به شکل دقیق هدایت شود.»
مزایای عضویت برای دانشجویان: مسیر مهارتمحور و رزومهسازرئیس گروه پایش و پژوهش معاونت فرهنگی و دانشجویی با اشاره به مزایای حضور دانشجویان در این کارگروهها اظهار کرد: اعضای فعال کارگروهها علاوه بر کار در یک محیط واقعی پژوهشی، از فرصتهای زیر برخوردار خواهند شد:
- دورهها و کارگاههای آموزشی هدفمند (روش تحقیق، جستوجوی منابع، نگارش علمی، تحلیل آماری، اصول محرمانگی داده و اخلاق پژوهش، ارائه علمی و پوستر) - مشارکت در تهیه طرح پژوهشی، گزارش تحلیلی و مقاله علمی و درج نام در خروجیها متناسب با نقش و میزان مشارکت واقعی - دسترسی به دادههای واقعی و مسئلهمحور در چارچوب محرمانگی و استانداردهای اخلاقی - منتورینگ و شبکهسازی علمی با اعضای هیأت علمی/منتورهای تخصصی و تیمهای بینرشتهای - صدور گواهی همکاری معتبر از سوی معاونت فرهنگی و دانشجویی (برای اعضای فعال و دارای خروجی) - اولویت در همکاریهای اجرایی-پژوهشی و فرصتهای مرتبط در صورت وجود ظرفیت و طبق ضوابط دانشگاه
دکتر صبحخیز در پایان تأکید کرد: «کارگروهها برای تمامی دانشجویان علاقهمند (حتی افرادی که در فاز اجرایی پایش حضور نداشتهاند) باز است و علاقهمندان میتوانند از طریق لیدرهای کارگروهها برای پیوستن به این جریان علمی اقدام کنند.»
این نشست با تجلیل از دانشجویان فعال در طرح پایش سلامت و اهدای هدایای یادبود به پایان رسید و به عنوان گامی مهم در حرکت معاونت فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی تهران از «اجرای صرف و شروع مداخلات اولیه و ارجاع دانشجویان به متخصص» به سمت پژوهش کاربردی مبتنی بر داده، تصمیمسازی و سیاستگذاری سلامت دانشجویی ارزیابی میشود.
ارسال به دوستان